Japonya Merkez Bankası'ndan Şahin Mesaj: Faiz Artışları Hızlanabilir

Özet: Japonya Merkez Bankası'nın (BoJ) eylül ayı toplantı tutanakları, para politikasında sıkılaşmanın devam edeceğine işaret etti. Banka üyeleri faiz artırımlarının sürdürülmesi konusunda genel olarak görüş birliğine varırken, bazı üyeler enflasyonun beklenenden hızlı yükselmesi durumunda faiz artışlarının hızlandırılmasını savundu. Piyasalarda aralık ayında yeni bir faiz artırımı beklentisi güçlenirken, mevcut sıkılaşma döngüsünün sonunda politika faizinin yüzde 1,75-2,00 aralığına ulaşabileceği öngörülüyor.

BoJ'da Faiz Artışlarının Devamı Konusunda Görüş Birliği

Japonya Merkez Bankası'nın eylül ayı para politikası toplantısına ilişkin 5 Kasım Perşembe günü yayımlanan tutanakları, bankanın faiz artırımlarına devam etmeye hazırlandığını ortaya koydu.

Tutanaklara göre Para Politikası Kurulu üyelerinin çoğunluğu, Japonya ekonomisinde enflasyonist baskıların devam etmesi nedeniyle para politikasının kademeli olarak sıkılaştırılması gerektiği görüşünü paylaşıyor.

Ancak faiz artışlarının hızı konusunda farklı değerlendirmeler bulunuyor.

Bazı üyeler, enflasyonun beklenenden hızlı yükselmesi halinde daha güçlü ve hızlı adımlar atılmasını savunurken, diğerleri önceki faiz artırımlarının ekonomi üzerindeki etkilerinin dikkatle izlenmesi gerektiğini belirtiyor.

BoJ, eylül toplantısında politika faizini yüzde 1,25'e yükselterek 31 yılın en yüksek seviyesine çıkarmıştı.

Ekim toplantısında ise faiz oranını değiştirmeyerek yüzde 1,25'te sabit tutmuştu.

Son tutanaklar, ekim ayındaki bekleme kararının sıkılaşma sürecinin sona erdiği anlamına gelmediğini gösteriyor.

Enflasyon Hızlanırsa Faiz Artışları da Hızlanacak

Tutanaklarda dikkat çeken en önemli başlıklardan biri, enflasyonun yukarı yönlü risklerine karşı daha hızlı faiz artırımı yapılması gerektiği yönündeki görüşler oldu.

Bir kurul üyesi, fiyatların beklenen patikanın üzerine çıkacağına ilişkin işaretler görülmesi durumunda BoJ'un faiz artırımlarını hızlandırması gerektiğini ifade etti.

Başka bir üye ise para politikasında aceleci davranılmasına gerek olmadığını, ancak aşırı ve kalıcı fiyat artışlarını önlemek için uygun zamanda müdahale edilmesinin önem taşıdığını belirtti.

Bir diğer üye, BoJ'un aşırı temkinli davranarak gerekli faiz artırımlarını geciktirmemesi gerektiğini savundu.

Bu değerlendirmeler, Japonya Merkez Bankası'nın enflasyon görünümündeki değişikliklere göre faiz artırımlarının hızını yeniden belirleyebileceğine işaret ediyor.

Gıda ve Petrol Fiyatları Enflasyon Riskini Artırıyor

BoJ üyelerinin enflasyon konusunda dikkat çektiği iki önemli risk bulunuyor: Gıda fiyatlarındaki artış ve Orta Doğu kaynaklı enerji maliyetleri.

Bazı üyeler, gıda fiyatlarında devam eden yükselişin tüketici enflasyonunu sonbahar aylarından itibaren yeniden hızlandırabileceğini değerlendiriyor.

Orta Doğu'daki çatışmaların uzaması ve petrol fiyatlarının yeniden yükselmesi ihtimali de Japonya ekonomisi açısından önemli bir risk olarak görülüyor.

Enerji fiyatlarındaki artışın ithalat maliyetlerini yükseltmesi, tüketici fiyatları üzerinde ek baskı oluşturabilir.

Bu nedenle BoJ üyeleri, fiyat artışlarının geçici unsurlardan mı yoksa daha kalıcı enflasyon dinamiklerinden mi kaynaklandığını yakından izliyor.

Tutanaklarda, enflasyonun kalıcı hale gelmesini önlemek için para politikasının zamanında ayarlanması gerektiği görüşü öne çıkıyor.

Piyasalar Aralık Ayında Yeni Faiz Artırımı Bekliyor

Eylül toplantısının tutanakları, Japonya Merkez Bankası'nın aralık ayında yeni bir faiz artırımına gidebileceği beklentilerini güçlendirdi.

Reuters tarafından gerçekleştirilen ankete göre ekonomistlerin önemli bir bölümü, BoJ'un aralık toplantısında politika faizini 25 baz puan artırmasını bekliyor.

Bu senaryoda faiz oranı:

• Mevcut politika faizi: Yüzde 1,25

• Aralık ayı beklentisi: Yüzde 1,50

• Sıkılaşma döngüsünün olası nihai seviyesi: Yüzde 1,75-2,00

Ekonomistlerin tahminleri, BoJ'un aralık ayında faiz artırması halinde bile sıkılaşma sürecinin tamamlanmamış olabileceğine işaret ediyor.

Bununla birlikte nihai faiz seviyesine ilişkin değerlendirmeler, Japonya ekonomisindeki ücret artışları, enflasyon ve finansal koşulların seyrine bağlı olarak değişebilecek.

Japonya'da Nötr Faiz Tartışması

BoJ'un faiz politikasına ilişkin tartışmalarda nötr faiz seviyesi de önemli yer tutuyor.

Nötr faiz, para politikasının ekonomik büyümeyi ne hızlandırdığı ne de yavaşlattığı teorik faiz oranını ifade ediyor.

BoJ çalışanlarının hesaplamalarına göre Japonya'da nominal nötr faiz yüzde 1,1 ile yüzde 2,5 arasında bulunuyor.

Bu geniş tahmin aralığı, para politikasının ne ölçüde sıkılaştırılması gerektiğine ilişkin belirsizliği yansıtıyor.

Tutanaklarda bir kurul üyesi, nötr faiz oranının yüzde 2'nin üzerinde olabileceğini belirtti.

Bu değerlendirme, mevcut politika faizinin ekonomiyi belirgin biçimde yavaşlatacak bir seviyeye henüz ulaşmamış olabileceği görüşünü destekliyor.

Ancak başka bir üye, finansal piyasaların nihai faiz beklentilerinin Japonya'nın ücret ve fiyat dinamikleriyle gerekçelendirilebilecek seviyelerin üzerine çıkabileceği uyarısında bulundu.

Bu görüş ayrılığı, BoJ'un faiz artırımlarının hangi seviyede sona ermesi gerektiği konusunda henüz kesin bir değerlendirmeye ulaşmadığını gösteriyor.

BoJ Önceki Faiz Artırımlarının Etkilerini İzleyecek

Eylül toplantısında üyelerin çoğunluğu, para politikasındaki sıkılaşmanın sürdürülmesi gerektiği konusunda görüş birliğine vardı.

Ancak faiz artışlarının ekonomik faaliyet, finansman maliyetleri ve genel finansal koşullar üzerindeki etkilerinin izlenmesi gerektiği de vurgulandı.

Bu yaklaşım, BoJ'un önümüzdeki dönemde faiz kararlarını açıklanacak ekonomik verilere göre şekillendireceğini ortaya koyuyor.

Özellikle tüketici enflasyonu, ücret artışları, gıda fiyatları ve petrol piyasasındaki gelişmeler karar sürecinde belirleyici olacak.

Aralık toplantısı öncesinde piyasaların odak noktası, BoJ'un yüzde 1,50 seviyesine doğru yeni bir adım atıp atmayacağı ve faiz artışlarının hızına ilişkin nasıl bir mesaj vereceği olacak.

Eylül tutanakları, Japonya Merkez Bankası'nın sıkılaşma sürecini tamamladığına ilişkin bir işaret sunmuyor. Bununla birlikte kurul üyeleri arasında faiz artışlarının zamanlaması ve nihai seviyesi konusunda farklı görüşler bulunuyor.

Kaynak: ForInvest Haber, Reuters

Güldem Atabay ve Atilla Yeşilada tarafından kaleme alınan GADT Raporlarına abone olmak ister misiniz?

Bize e-mail atın: istanbulanalytics@gmail com

Raporlar ücretlidir, yatırım önerisi içermez.