Güldem Atabay
ParaAnaliz Yazarı
Yazıları
Güldem Atabay: Enflasyonda iyi, kötü, çirkin...
Yıllık enflasyonda düşüş-Baz etkisi: Geçen yıl ağustosta aylık %9,1 yerine bu sene aylık %2,47 açıklanan TÜFE enflasyonu sayesinde 12 aylık birikimli enflasyon %62’den %52’ye indi. Buna baz etkisi deniyor. Haziran 2024’ten bu yana açıklanan her aylık enflasyon verisi 2023 yılının eş döneminde açıklanan aylık enflasyon…
Çetin Ünsalan: Boş kaynak reklamı
Her fırsatta Türkiye’nin dış kaynak ihtiyacının azaldığını ya da azalacağını söyleyen bir ekonomi yönetimi var. Elbette bunu ben de temenni ederim, ama algı oyunuyla kaynak girişi oluyormuş havasına yaratılmasına da kayıtsız kalamam. Çünkü Türkiye’nin ihtiyacı olan rakamlar, 3-5 milyar doların çok ötesinde ihtiyaçları…
Çetin Ünsalan: Bu enflasyon neden farklı?
İstanbul Sanayi Odası Başkanı Erdal Bahçıvan, yaptığı değerlendirmede, yaşanan enflasyonun daha önce yüksek enflasyon yaşadığımız dönemlerden daha farklı ve tahribatı yüksek olduğunu söyledi. Aslında, son dönemlerde duyduğum en kritik değerlendirmelerden biri olduğunu ifade etmem gerekir. Fakat tespitin açılım yapılmas…
Çetin Ünsalan: Mesele istifa mı?
Son birkaç günün gündemine Mehmet Şimşek istifası ile ilgili spekülasyon damga vurdu. Öncelikle bazı konuların bu kadar fütursuzca dile getirilmesinin de, bunlara gösterilen tepkinin de abartılı ve çok da akılla bağdaşmayan tavırlar olduğunu düşündüğümü söylemek isterim. Pratikte istifa sisteminin çalışmadığı bir yönet…
Çetin Ünsalan: Glamping şehirler kuralım
Türkiye hızla bir barınma krizine doğru koşuyor. Bir tarafta yetişilemeyen kira ya da satın alma için fiyatlar, öte tarafta deprem ve afet gerçeği, bir yandan da finansman ile ilgili problemler zamanı da kötüye kullanan halimizde önümüzde duruyor. Oysa bugünkü teknoloji ve yeni yaklaşımlar içinde çok kısa sürede, sağlı…
Çetin Ünsalan: Üç maymun konusu: Konkordatolar
Ekonominin büyük bir kırılma yaşadığı ve geçiş döneminde olduğu bu süreçte, birkaç yıl öncesine kadar iflas başvurularının, sonrasında konkordatoların konuşulduğu dönem çabuk unutulmuş gözüküyor. O dönem birkaç vakayı uzun uzun tartışan, tartışmalar fazla uzayınca iflas ertelemelerin yasaklandığı günler, bugün yaşananl…
Çetin Ünsalan: Hangisine inanacağız?
Ekonominin tepesinde çok ilginç bir görüntü var. Ne kadar dikkatinizi çekiyor bilmiyorum ama, bunun mutlaka açıklığa kavuşturulması gereken bir çelişkiler yumağı olduğunu düşünüyorum. Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, paracılara seslenip, onlara rakamlar ekonomisi oluşturmaya çalışırken, kuru baskılayıp, TL mevdua…
Güldem Atabay: Biden çekildi-denge değişti, Harris’le nasıl bir ABD ekonomisi?
Biden bekleneni yaptı ve Demokrat Parti’den gelen baskılara dayanamayarak Kasım seçiminden çekildiğini açıkladı. Bu kararın arkasında, partinin kilit isimlerini ikna eden eski temsilciler Meclisi Başkanı Nancy Pelosi olduğu yazılıyor. Biden Yerine aday olarak da Başkan Yardımcısı Kamala Harris’i işaret etti. Biden’ın k…
Güldem Atabay: Trump’ın Makro Ekonomik Popülizmi Küresel Dengeleri Yeniden Bozacak
Temmuz ayının başında Avrupa’da iki önemli seçimin sonucunu izledik. Avrupa Parlamentosu seçimlerinin şoke edici sonuçlarının ardından aniden erken seçim kararı alan Fransa’daki seçim maratonunda ilk turda kazanan aşırı sağa ikinci turda Fransız seçmen solun soluna işaret ederek blok çekti. Kıta Avrupası’nda yükselen r…
Çetin Ünsalan: Yılbaşında yüzde 14’e hazır mısınız?
Enflasyonda tepe noktayı yakaladığımız söylemi ve yılın ikinci yarısında düşüş seyrine gireceğinin belirtilmesi yüksek perdeden tekrarlanmaya başlandı. Elbette ağızının içinde herkes ‘baz etkisiyle’ diyor ama bunu da kısık bir biçimde dile getiriyor. Öncelikle baz etkisiyle her yıl beklenen ama son 3-4 yıldır gerçekleş…
Güldem Atabay: İyileşme TL’nin Seyrine Bağlandı, Kritik Dönemeçler Yaz Sonunda
Perşembe günü yapılacak Para Politikası Kurulu (PPK) toplantısında TCMB’nin faiz değiştirmeyerek yüzde 50-53 bandını koruduğunu göreceğiz. Banka, son Enflasyon Raporu’nda sene sonu TÜFE enflasyonu beklentisini yüzde 36’dan yüzde 38’e yükseltirken, 2025 sonu beklentisini de yüzde 14’te sabit bırakmıştı. TÜFE enflasyonu…
Güldem Atabay: Tasarruf Paketi ve kamusal politika üretme kapasitesi sorunu
Mehmet Şimşek'in Maliye Bakanı olarak göreve gelmesinden bu yana neredeyse bir tam yıl geride kaldı. Bu süre içinde Mart 2024 yerel seçimleri nedeniyle mali disiplin beklentileri sürekli ötelendi. Zaman geçti. Parasal sıkılaştırmanın en önemli ayağı faiz artışları da yerel seçimler de tamamlandı. Eldeki Ocak-Nisan naki…
Güldem Atabay: Yeni Ekonomi Politikalarıyla Geçen 12 Ay Nasıl Bir Gelecek 12 Ay Vadediyor?
Türkiye’de son 22 yılın gösterdiği, siyasette de ekonomide de mevsimlerin hızla değişebildiği. 2023 seçimleriyle yerinde kaldığı düşünülen statüko, 2024 yerel seçimleriyle birlikte köklerinden sarsıldı. Seçmen merkezi yönetimdeki iktidara karşı, kendisiyle doğrudan iletişimde olan yerel yönetimlerde muhalefeti güçlendi…
Çetin Ünsalan: Enflasyon şaşarsa
Türkiye kısır döngüye giren bir enflasyon tartışmasını yaşıyor. Çok ilginç bir biçimde hedeflenen enflasyon üzerinden insanlara maaş zammı veren, aklındaki enflasyonu doğru kabul ettirmeye çalışan ekonomi yönetimi bir yanda, kimsenin inandırıcı bulmadığı TÜİK tarafından açıklanan veriler diğer yanda… Açıklanan enflasyo…
Çetin Ünsalan: Kıskançlıktan zam yaptılar
Geçen yıl Temmuz ayından beri tartışmaların hiç dinmediği konunun başrolünde emekliler var. Türkiye’de açlık sınırının yakınından bile geçmeyen, yoksulluk sınırını çoktan unutan maaşlarla yaşaması istenen insanlardan söz ediyoruz. Hatta bu süreçte zam yapıldığı söylenerek, kök maaş oyunuyla aldatılan ve cebine yine ayn…
Çetin Ünsalan: Aranan para bulundu mu?
Dünya Bankası’ndan 18 milyar dolar geliyor. Bayram sürecinde medyaya yansıyan ya da yansıtılan en hoş haber değil mi? Tıpkı Suudi Arabistan’dan gelecek 50 milyar dolarlık para haberi gibi... Hatta yakın zamanda yine 900 milyon dolara yakın bir Dünya Bankası kaynağı daha çıkmıştı. Ne güzel Şimşek’in emekleri sonuç veriy…
Güldem Atabay: Türkiye Ekonomisi - CHP’nin Büyük Zaferi, AKP’nin Görünenden Büyük Çaresizliği
Pazar günü geride bıraktığımız yerel seçimin sonuçlarını aylarca tartışacağız. Aynı tartışmaları siyasi partiler de yapacak. İYİ Parti’yi sahneden silip DEM’lilerin büyükşehirlerde desteğini alarak muhalefet seçmeninin neredeyse tek adresi haline gelen CHP, başarısının arkasındaki hikâyeye odaklanacak. 1989-1991 dönemi…
Çetin Ünsalan: Ben zaten inecektim
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz Kocaeli’de yaptığı konuşmada bir ifade kullandı. Döviz ihtiyacımızın azaldığını, dövize erişimimizin de arttığını söyledi. O vakit bu parayı nereden bulduğumuzu hatta paranın nerede olduğunu da söylemesi gerekiyor. Çünkü Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in defalarca tur attık…
Çetin Ünsalan: 21 yılda büyüdük mü?
21 yıldır nasıl büyüdüysek, yine öyle büyümeye devam edeceğiz. Refah kaybı da telafi edilecekmiş. Bu sözler Karabük’te meydanda söylendi. Elbette seçim sathında bu tip söylemlere alışığız, ama aslında acı bir tabloyu da gözler önüne sererken, düşünmeyi de gerekli kılıyor. Biz gerçekten son 21 yılda büyüdük mü? Büyümek…
Güldem Atabay: TCMB faiz artışı ve faiz koridoru: Enflasyona karşı şahin duruş mu, TL’de mecburi defans mı?
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Para Politikası Kurulu (PPK) politika faizini %45’ten %50’ye yükseltti. Banka ayrıca politika faizi etrafında +/- 300 bp olarak belirlenen “faiz koridoruna” geri dönüldüğünü açıkladı. Merkez Bankası Başkanı Fatih Karahan’ın 3 Şubat’ta Hafize Gaye Erkan’ın yerine atanmasının ardı…
Çetin Ünsalan: Eylem planı ne anlatıyor?
Yatırım Ortamını İyileştirme Koordinasyon Kurulu toplandı ve bir eylem planı açıkladı. Ekonominin ihtiyaçları doğrultusunda bir gün öncesinden reklamı yapılan, bu haliyle beklenti yaratan, ama açıklandıktan sonra bir torba kanundan farksız bir görünüm veren bir plan deklarasyonuna şahit olduk. Maddelere tek tek bakarsa…
Güldem Atabay: Büyüme güçlendi, enflasyon neden düşmeyecek
Türkiye ekonomisinin büyüme ve enflasyon arasındaki amansız savaşı devam ediyor. Önce açıklanan somut veriler üzerinden gidelim. Ardından da yazının ikinci bölümünde bu verilen genel makroekonomik çerçeve içinde nereye oturduğunu anlatmaya çalışalım. Büyüme güçlenerek devam etti Türkiye ekonomisi 2023’ün son çeyreğinde…
Güldem Atabay: Hindistan Çin’in yaptığını neden yapamıyor?
1980’lerin başında, dünyanın en kalabalık iki ülkesi Çin ve Hindistan’da kişi başına düşen gelir 470 dolar civarında hemen hemen aynıydı. Tam bu yıllarda iki ülke de tarihsel bir ana işaret ederek ekonomilerini liberalleştirmeye ve dışa açmaya başladılar. Bundan 45 sene önce ilk kez iki ülke için de “devrim” ve “mucize…
Güldem Atabay: TÜFE nasıl aylık yüzde 6,7'ye fırladı, 2024 sonunda yüzde 36'ya varmak mümkün mü?
TÜFE enflasyonu ocak ayında bir önceki aya göre %6,70 artarak 12 aylık seviyede %64,86 ile aralık ayına göre değişmeden kaldı. Böylece son Eylül-Aralık 2023'te izlediğimiz göreceli düşük aylık TÜFE enflasyonları serisi de sona ermiş oldu. Ocak ayında kaydedilen %6,7'nin arkasında kamu fiyat ayarlamalarının 2024 sonu %3…