BCG’den Avrupa şirketleri için borç uyarısı: Her altı şirketten biri finansal baskı altında

Boston Consulting Group’un yaklaşık 1.700 halka açık Avrupa şirketini kapsayan araştırmasına göre Batı Avrupa’da her altı şirketten biri finansal baskı altında. Pandemi döneminde ucuz borçlanmaya yönelen şirketlerin kaldıraç oranları yükselirken, yüksek faizler, enerji maliyetleri ve ticaretteki bozulmalar bilançoları daha kırılgan hale getiriyor. En ciddi dönüşüm baskısı ise gayrimenkul sektöründe görülüyor.

Avrupa şirketlerinde finansal stres giderek yayılıyor.

Boston Consulting Group’un (BCG) araştırmasına göre Avrupa genelinde iş modelini dönüştürme baskısı altında bulunan şirketlerin oranı geçen yılki yüzde 14,3 seviyesinden yüzde 16,2’ye yükseldi.

Başka bir ifadeyle Batı Avrupa’daki yaklaşık her altı şirketten biri artan borç yükü ve değişen ekonomik koşullar nedeniyle ciddi bir dönüşüm ihtiyacıyla karşı karşıya.

Araştırma yaklaşık 1.700 halka açık Avrupa şirketinin mali durumunu inceliyor.

İspanya ve Portekiz’de oran yüzde 22

Şirketler üzerindeki baskının en yaygın olduğu ülkeler İspanya ve Portekiz.

BCG’ye göre bu iki ülkede şirketlerin yüzde 22’si faaliyetlerinde ciddi dönüşüm gerçekleştirmek zorunda.

Daha ağır finansal stres ve yeniden yapılandırma baskısı açısından ise Fransa ile Almanya, Avusturya ve İsviçre’yi kapsayan DACH bölgesi öne çıkıyor.

Bu bölgelerde şirketlerin yaklaşık yüzde 10’u daha ciddi yeniden yapılandırma baskısıyla karşı karşıya.

Borçluluk üç yılda yüzde 22 arttı

Avrupa şirketlerinin kırılganlığının temelinde artan borç yükü bulunuyor.

Şirketlerin genel borçluluk düzeyini ölçmekte kullanılan net borç/FAVÖK oranı 2022-2025 döneminde yüzde 22 yükseldi.

Şirketlerin yaklaşık üçte biri 2026 yılına net borç/FAVÖK oranı 3 katın üzerinde başladı.

BCG, 3 kat seviyesini finansal stres açısından kritik eşik olarak değerlendiriyor.

Bu durum özellikle ekonomik büyümenin yavaşlaması veya şirketlerin gelir beklentilerinin gerçekleşmemesi halinde borçların çevrilmesini daha zor hale getirebilir.

Pandeminin ucuz borçları şimdi sorun oluyor

Birçok Avrupa şirketi pandemi döneminde son derece düşük faizlerden yararlanarak borçlanmasını hızla artırmıştı.

Ancak faizlerin yükselmesiyle şirketler şimdi bu borçları azaltmakta zorlanıyor.

Yüksek borçluluk, şirketlerin yeni ekonomik şoklara karşı dayanıklılığını da azaltıyor.

Enerji maliyetlerindeki sert yükseliş, küresel ticarette yaşanan aksaklıklar ve faizlerin uzun süre yüksek kalacağı beklentisi şirket bilançoları üzerindeki baskıyı artırıyor.

BCG Genel Müdürü ve raporun ortak yazarlarından Tobias Wens, Avrupa şirketlerinin son beş yıllık zorlu dönemin ardından daha fazla borç ve ekonomik şoklara karşı daha düşük dayanıklılıkla çıktığını söyledi.

Wens, “İş planları gerçekleşmez veya yeni bir şok yaşanırsa şirketlerin birkaç yıl öncesine kıyasla çok daha az seçeneği olacak” değerlendirmesinde bulundu.

Gayrimenkulde alarm: Oran yüzde 62’ye çıktı

Araştırmanın en çarpıcı sonuçlarından biri Avrupa gayrimenkul sektöründen geldi.

BCG’ye göre gayrimenkul şirketlerinin yaklaşık yüzde 62’si dönüşüm baskısıyla karşı karşıya.

Bu oran 2025 yılında yalnızca yüzde 12 seviyesindeydi.

Ekonomik belirsizlik ve uzun vadeli faizlerin yükselmesi gayrimenkul değerlemelerini aşağı çekerken, sektörde satın alma ve birleşme işlemlerini de olumsuz etkiliyor.

Yükselen finansman maliyetleri aynı zamanda konut ve ticari gayrimenkullerin alıcılar açısından erişilebilirliğini azaltıyor.

Böylece sektör bir taraftan varlık değerlerindeki baskıyla, diğer taraftan pahalı finansman ve zayıflayan talep sorunuyla karşı karşıya kalıyor.

Otomotiv sektöründe yeniden yapılandırma baskısı

Avrupa otomotiv sektörü de ciddi finansal ve yapısal sorunlarla mücadele ediyor.

BCG’ye göre otomotiv şirketlerinin yaklaşık yüzde 28’i yeniden yapılandırma baskısı altında.

Sektördeki sorunların arkasında birkaç önemli faktör bulunuyor.

Zayıf talep ve fazla üretim kapasitesine, elektrikli araçlara geçişin yüksek maliyetleri ekleniyor. Avrupa otomotiv şirketleri aynı zamanda Çinli üreticilerin giderek artan rekabetiyle karşı karşıya.

Bu gelişmeler özellikle yüksek maliyet yapısına sahip geleneksel Avrupalı üreticilerin kârlılığını ve yatırım kapasitesini zorluyor.

Medya sektöründe YZ baskısı

Finansal stresin yükseldiği bir başka sektör ise medya ve yayıncılık.

BCG’ye göre medya ve yayıncılık şirketlerinin yaklaşık beşte biri giderek daha ciddi baskıyla karşı karşıya.

Tüketicilerin ve reklam harcamalarının dijital platformlara ve bağımsız içerik üreticilerine kayması geleneksel medya şirketlerinin gelir modellerini zorluyor.

Buna son dönemde YZ aracılı içerik keşfinin hızla yaygınlaşması da ekleniyor.

Kullanıcıların bilgiye arama motorları veya doğrudan medya kuruluşları yerine giderek daha fazla YZ platformları üzerinden ulaşması, sektörün mevcut iş modelleri üzerinde yeni bir baskı oluşturuyor.

Yeni bir şok şirketleri hazırlıksız yakalayabilir

BCG’nin araştırmasının ortaya koyduğu temel risk, Avrupa şirketlerinin karşı karşıya olduğu sorunların yalnızca mevcut borç seviyelerinden kaynaklanmaması.

Yüksek kaldıraç, şirketlerin gelecekte ortaya çıkabilecek ekonomik şoklara karşı hareket alanını da daraltıyor.

Pandemi döneminin ucuz finansmanı sayesinde büyüyen şirketler artık yüksek faiz, pahalı enerji, ticaret sorunları ve yapısal dönüşüm maliyetlerinin aynı anda etkisi altında.

Özellikle gayrimenkul, otomotiv ve medya sektörlerinde görülen tablo, Avrupa şirketlerinin önümüzdeki dönemde borç azaltma, varlık satışı, maliyet düşürme ve iş modellerini yeniden yapılandırma baskısıyla daha fazla karşı karşıya kalabileceğine işaret ediyor.

Bloomberg