ÖNEMLİ GELİŞME: İran Hürmüz Boğazı’nı 7 gün içinde açmaya hazır

İran'ın, ABD'nin askeri baskıyı azaltması ve İran limanlarına uygulanan ablukayı kaldırması halinde Hürmüz Boğazı'nı yedi gün içinde yeniden açabileceğini Washington'a ilettiği bildirildi. Reuters ve Japon Kyodo haber ajansının üst düzey bir İranlı yetkiliye dayandırdığı haberler petrol piyasasında sert hareket yarattı. Brent petrol yüzde 2,6 düşerek 97,73 dolara geriledi.

Yaklaşık yedi aydır devam eden ABD-İran savaşında küresel enerji piyasalarının seyrini değiştirebilecek önemli bir diplomatik gelişme yaşandı.

Reuters ve Japonya'nın Kyodo haber ajansının ismini açıklamadığı üst düzey bir İran hükümet yetkilisine dayandırdığı haberlere göre Tahran, Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması için gerekli koşulları ABD'ye iletti.

İran'ın önerisine göre Washington'ın askeri baskıyı azaltması ve İran limanlarına uyguladığı ablukayı kaldırması halinde Hürmüz Boğazı yedi gün içinde yeniden deniz trafiğine açılabilecek.

CNBC söz konusu haberleri bağımsız olarak doğrulayamadığını belirtti.

Petrol fiyatları sert düştü

Haber enerji piyasalarında anında fiyatlandı.

Daha önce yükselişte olan petrol fiyatları yönünü aşağı çevirdi.

Kasım vadeli Brent petrol yüzde 2,6 düşüşle 97,73 dolara, ekim vadeli WTI ise yüzde 3,1 kayıpla 92,40 dolara geriledi.

Hürmüz Boğazı savaş öncesinde dünya petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz arzının yaklaşık yüzde 20'sinin geçtiği en önemli enerji geçiş noktalarından biriydi.

Savaş nedeniyle boğazdaki deniz trafiğinin ciddi biçimde aksaması küresel enerji fiyatlarının yükselmesinde önemli rol oynadı.

Bu nedenle Hürmüz'ün yeniden açılması, gerçekleşmesi halinde küresel petrol ve LNG piyasaları açısından savaşın başlamasından bu yana yaşanan en önemli gelişmelerden biri olabilir.

Gözler BM Genel Kurulu'nda

Haber, ABD Başkanı Donald Trump'ın BM Genel Kurulu'nda yapacağı konuşmanın hemen öncesinde geldi.

ABD ve İran arasında şu anda açıklanmış resmi bir görüşme bulunmuyor. Ancak her iki taraf da BM Genel Kurulu sırasında temas olasılığına tamamen kapıyı kapatmış değil.

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, İran'ın nükleer silah sahibi olmamasını güvence altına alabilecek olumlu bir sonuç doğurması halinde Washington'ın görüşmeye açık olduğunu belirtmişti.

Trump'ın da danışmanlarına, “koşullar uygun olursa” İranlı yetkililerle görüşmek istediğini söylediği aktarılıyor.

İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ve Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ise BM Genel Kurulu için New York'ta bulunacak İran heyetinde yer alıyor.

Bu nedenle piyasaların odağında, New York'taki diplomasi trafiğinin savaşı sona erdirecek veya en azından enerji akışını normalleştirecek bir sürece dönüşüp dönüşmeyeceği bulunuyor.

Washington ekonomik baskıyı artırıyordu

Diplomasi ihtimali güçlenirken ABD yönetimi son günlerde İran üzerindeki ekonomik baskıyı artıracağı mesajları veriyordu.

ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, İran havayollarının uluslararası faaliyetlerini engellemeye yönelik yeni önlemler alınacağını açıklamıştı.

Bessent, İran uçaklarına yakıt, yer hizmetleri veya bilet satış hizmeti sağlayan şirketlerin dolar sistemine erişiminin kesilebileceği uyarısında bulunmuştu.

Washington ayrıca İran'ın uluslararası finans ve ticaret bağlantılarını hedef alan yeni yaptırımlar uyguluyor.

İkinci kritik geçiş noktası Bab el-Mandeb

Enerji piyasalarının karşı karşıya bulunduğu risk yalnızca Hürmüz Boğazı ile sınırlı değil.

İran destekli Husiler son dönemde Suudi Arabistan'a yönelik saldırılarını artırırken Yemen'deki Perim Adası'nı ele geçirerek Bab el-Mandeb Boğazı üzerindeki baskılarını güçlendirdi.

Bab el-Mandeb, özellikle Suudi Arabistan'ın Hürmüz'ü bypass ederek Kızıldeniz üzerinden petrol ihraç edebilmesi açısından kritik öneme sahip.

G7 ülkeleri Husilerin Suudi Arabistan ve sivil deniz taşımacılığına yönelik saldırılarını kınayarak saldırıların durdurulmasını istedi.

Dolayısıyla enerji piyasaları açısından iki kritik geçiş noktasındaki gelişmeler yakından izleniyor: Hürmüz ve Bab el-Mandeb.

Ancak İran'ın Hürmüz'ü yedi gün içinde yeniden açabileceğine ilişkin haberler, aylardır yüksek jeopolitik risk primi taşıyan petrol piyasasında diplomatik çözüm beklentisini belirgin biçimde güçlendirdi.

CNBC, ParaAnaliz