NATO Üyeliği Karşılığında Donbas.. Amerikan Pazarlığı Zelenskiy’i Zor Bir Seçimle Karşı Karşıya Bırakıyor

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, Abu Dabi’de Rusya ile yürütülen son tur görüşmelerin ardından ABD’nin sunduğu bir pazarlığı ifşa etti. Zelenskiy bugün yaptığı açıklamada, Amerikalı müzakerecilerin, Ukrayna'nın NATO'ya katılması karşılığında doğudaki Donbas bölgesinden muhtemel bir çekilme gerçekleştirip gerçekleştirmeyeceğini sorduklarını söyledi.

Abu Dabi’deki son tur Rusya görüşmelerinin ardından gazetecilere konuşan Zelenskiy, "Amerikalılar şu soruyu sordu: 'Ukrayna NATO'ya katılırsa ne olur? Ukrayna Donbas'tan çekilir mi?'" diyerek, bu sorunun müzakere süreci boyunca ilk kez gündeme getirildiğini ekledi.

Kiev'in topraklarından taviz verme niyetinde olmadığı yönündeki tutumunu yineleyen Zelenskiy, "Ancak Ukrayna kapsamlı bir güvenlik paketi elde ederse bu meseleyi referanduma sunarım" ifadelerini kullandı.

Zelenskiy, söz konusu paketin net güvenlik garantilerini, güçlü ve yeterince finanse edilen bir Ukrayna ordusunun korunmasını ve ülkenin yeniden inşası için mali kaynak sağlanmasını içermesi gerektiğini belirterek, NATO üyeliğinin gündeme getirilmesinin bu seçeneği yeniden müzakere masasına taşıdığını kaydetti.

Ayrıca bu konuda bir uzlaşıya varılmasının "Rusya'nın tutumu ve Devlet Başkanı Vladimir Putin'den gelen imalar ışığında hâlâ son derece zor olduğuna" dikkat çekerek, bunun Ukrayna topraklarının geleceği ve muhtemel bir anlaşmanın güvenlik düzenlemeleri konusundaki anlaşmazlıkların sürdüğünü yansıttığını ifade etti.

Anlaşmazlık Düğümü

Ukrayna'nın doğusundaki Donetsk ve Luhansk bölgelerini kapsayan Donbas, 2014 yılından bu yana Ukrayna güçleri ile Moskova destekli ayrılıkçılar arasında bir çatışma sahasına dönüşmesinin ve Şubat 2022'de savaşın genişlemesinin ardından Rusya-Ukrayna savaşındaki en karmaşık ihtilaf noktalarından birini oluşturuyor.

Rusya bölge üzerindeki kontrolünde ısrar ediyor ve Ukrayna güçlerinin hâlâ Kiev'in kontrolü altında bulunan bölgelerden çekilmesini talep ediyor. Ukrayna hükümeti ise bağlayıcı garantiler olmaksızın yapılacak herhangi bir çekilmenin gelecekte yeni Rus saldırılarına zemin hazırlayabileceğini belirterek topraklarından vazgeçmeyi reddediyor.

Ukrayna'nın NATO'ya katılımı meselesi ise ittifakın doğuya doğru genişlemesine karşı çıkan ve Kiev'in üyeliğini reddeden Rusya ile en önemli gerilim kaynaklarından birini teşkil ediyor.

Ukrayna, NATO'ya katılımı 2017 yılında stratejik bir hedef olarak belirlemiş ve 2019 yılında anayasasına dahil etmişti. İttifak ise üyelik için kesin bir tarih vermemekle birlikte ülkenin geleceğinin kendi saflarında olduğunu teyit etmişti.