IMF’den küresel borç alarmı: Hükümetler acilen harekete geçmeli

IMF Başkanı Kristalina Georgieva, rekor seviyeye ulaşan küresel kamu borcunun azaltılması için hükümetlere mali disiplin çağrısı yaptı. Küresel kamu borcunun 2029’da dünya GSYH’sinin yüzde 100’ünü aşması beklenirken Georgieva, yüksek enflasyonun yeni faiz artışlarını gerektirebileceği uyarısında da bulundu.

IMF: Anlayış var, yeterli eylem yok

Uluslararası Para Fonu (IMF), hızla yükselen kamu borcunun küresel ekonomi açısından giderek daha büyük bir risk oluşturduğu uyarısında bulundu.

IMF Başkanı Kristalina Georgieva, New York’ta düzenlenen Qatar Economic Forum’da yaptığı konuşmada hükümetlerin bütçe açıklarını azaltmak ve borç yükünü kontrol altına almak için daha fazla adım atması gerektiğini söyledi.

Georgieva, “Mali konsolidasyonun gerçekleşmesi gerektiği konusunda uzun süredir uyarıyoruz. Büyük ölçüde anlayış görüyoruz, ancak yeterli eylem görmüyoruz” dedi.

IMF tahminlerine göre küresel kamu borcu 2029 yılında dünya GSYH’sinin yüzde 100’ünü aşacak. Bu seviyeye daha önce tahmin edilenden iki yıl önce ulaşılması bekleniyor.

Borçtaki yükselişin başlıca kaynakları arasında dünyanın en büyük iki ekonomisi ABD ve Çin bulunuyor.

ABD’ye açık borç uyarısı

Georgieva, özellikle ABD’nin mali görünümüne ilişkin endişelerini dile getirdi.

IMF’nin Washington yönetimine bütçe açığı ve borç seviyesine daha fazla dikkat etmesi gerektiğini söylediğini belirten Georgieva, ABD Hazine Bakanı Scott Bessent ile yaptığı görüşmelere de değindi.

Georgieva, Bessent’in mevcut mali patikanın sürdürülebilir olmadığının ve ABD’nin bütçe açığı ile borç seviyesini zaman içinde aşağı çekmesi gerektiğinin farkında olduğunu söyledi.

IMF Başkanı daha önce de ABD dahil birçok gelişmiş ekonomide kamu borcunun izlediği patikanın politika yapıcıların dikkatini gerektirdiğini belirtmişti.

Enflasyon hâlâ “inatçı”

Kamu maliyesi açısından tabloyu daha da zorlaştıran diğer unsur ise yüksek faizler.

Georgieva, küresel enflasyonun hâlâ “inatçı” olduğunu belirterek, dünya genelindeki merkez bankalarının Fed ve Avrupa Merkez Bankası’nı izleyerek faiz artırmasının gerekebileceğini söyledi.

Yeni faiz artışları ise yüksek borçlu ülkeler açısından önemli bir sorun yaratabilir. Borçlanma maliyetlerinin yükselmesi, hükümetlerin mevcut borçlarını çevirmesini ve faiz ödemelerini karşılamasını daha pahalı hale getiriyor.

Bu durum, bütçe açıklarının azaltılmasını zorlaştırırken kamu harcamaları üzerinde de ek baskı oluşturabilir.

Gelişmekte olan ülkelere dikkat çeken övgü

Georgieva, gelişmekte olan ülkelerin para politikası performansına ilişkin dikkat çekici bir değerlendirmede de bulundu.

IMF Başkanı, “Gelişmekte olan piyasalar bugün, borç seviyelerinin hızla yükseldiği gelişmiş ekonomilerle aynı veya onlardan daha iyi para politikasına sahip” dedi.

Bu değerlendirme, geçmiş küresel krizlerde finansal kırılganlıkların önemli bir bölümünün gelişmekte olan ekonomilerden kaynaklandığı yönündeki geleneksel görünümün değişmeye başladığına işaret ediyor.

İran savaşı Körfez ekonomilerini vuruyor

IMF Başkanı, İran savaşının enerji ve ulaşım hatlarında yarattığı aksaklıkların Körfez ekonomileri üzerindeki etkilerine de değindi.

Georgieva, enerji ve taşımacılıktaki kesintilerin Katar, Kuveyt ve Irak gibi emtia üreticilerini olumsuz etkilediğini ve bu ülkelerin ekonomilerinde “sert daralmalar” görülebileceğini söyledi.

IMF’nin mevcut tahminlerine göre Katar ekonomisinin 2026 yılında yüzde 8,6 küçülmesi bekleniyor.

Bu tahmin, İran savaşı öncesindeki beklentilerle çok keskin bir tezat oluşturuyor. IMF savaş öncesinde Katar ekonomisinin bu yıl yüzde 6,1 büyümesini bekliyordu.

Katar’ı mali tamponlar koruyor

İran savaşı öncesinde dünyanın en büyük ikinci sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) ihracatçısı olan Katar, enerji ve taşımacılık hatlarındaki aksamalardan ciddi biçimde etkilendi.

Ancak Georgieva’ya göre ülkenin geçmiş yıllarda oluşturduğu mali tamponlar mevcut şokun ekonomi üzerindeki etkisini sınırlıyor.

Bununla birlikte LNG piyasasının uzun vadeli görünümüne ilişkin belirsizlik de Katar'ın büyüme görünümü açısından ayrı bir risk oluşturuyor.

IMF önümüzdeki ay küresel büyüme ve enflasyona ilişkin tahminlerini güncelleyecek. Yeni projeksiyonlarda rekor kamu borcu, yüksek faizler ve İran savaşının enerji piyasalarına etkilerinin küresel ekonomik görünüm üzerindeki sonuçları yakından izlenecek.

Bloomberg