Dünya Piyasaları: Brent 100 doları aştı, tahvil ve hisselerde satış hızlandı

ABD-İran savaşında gerilimin yeniden yükselmesi Brent petrolünü 100 doların üzerine taşırken, küresel piyasalarda enflasyon ve faiz endişeleri güçlendi. Wall Street endeksleri gerilerken ABD 10 yıllık tahvil faizi 2023'ten bu yana görülen en yüksek seviyelere yakın seyrediyor. Piyasalar Fed'in Eylül toplantısında faiz artırma ihtimalini yaklaşık yüzde 60 fiyatlıyor.

Küresel piyasalarda enerji şoku yeniden ana gündem maddesi haline geldi. ABD ile İran arasındaki karşılıklı saldırıların yoğunlaşması ve Hürmüz Boğazı üzerinden enerji sevkiyatına ilişkin endişelerin artması Brent petrol fiyatını yeniden 100 doların üzerine çıkardı.

Petroldeki yükseliş, zaten yüksek seyreden enflasyon nedeniyle Fed'in para politikasını daha da sıkılaştırabileceği korkusunu tetikledi. Hisse senetleri ve tahviller eş zamanlı satış baskısı altında kaldı.

S&P 500 üçüncü seansta da gerilerken, ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi 2023'ten bu yana görülen en yüksek seviyelerin yakınında kaldı.

ABD-İran gerilimi petrolü yeniden 100 doların üzerine taşıdı

Brent petrol vadeli işlemleri yaklaşık yüzde 3 yükselerek temmuz ayından bu yana ilk kez varil başına 100 dolar sınırını aştı. ABD tipi WTI petrolü de yüzde 3 civarında değer kazanarak 95 doların üzerine çıktı.

Petrol fiyatlarındaki son sıçramanın arkasında ABD ile İran arasındaki karşılıklı saldırıların yeniden şiddetlenmesi bulunuyor.

ABD, İran Devrim Muhafızları'nın bir Amerikan savaş gemisini hedef almasına karşılık olarak gece saatlerinde İran'a ait beş petrol tankerini imha etti.

Yeni saldırılar, tarafların doğrudan askeri çatışmadan ekonomik baskı ve yaptırım ağırlıklı bir mücadeleye geçmesinin kolay olmayacağını gösterirken, Basra Körfezi ve Hürmüz Boğazı üzerinden enerji arzının güvenliği konusundaki endişeleri yeniden artırdı.

SlateStone Wealth'ten Kenny Polcari, piyasadaki risk priminin yeniden yükseldiğine dikkat çekerek Körfez'den çıkan enerji arzına yönelik tehdidin gerçek olduğunu belirtti.

Petrol şoku Fed hesaplarını değiştiriyor

Petrol fiyatlarındaki yükselişin zamanlaması piyasalar açısından özellikle kritik.

ABD'de bu hafta açıklanacak üretici ve tüketici enflasyonu verileri öncesinde yatırımcılar zaten Fed'in bir sonraki hamlesinin ne olacağını tartışıyordu. Enerji fiyatlarındaki yeni sıçrama ise enflasyonun yeniden hızlanabileceği korkusunu artırdı.

Para piyasaları Fed'in Eylül toplantısında faiz artırma ihtimalini yaklaşık yüzde 60 olarak fiyatlıyor.

Fed yetkilileri yüksek enflasyon konusunda endişelerini korurken, para politikasının kısa vadede nasıl tepki vermesi gerektiği konusunda görüş ayrılıkları bulunuyor.

Bu nedenle gelecek iki enflasyon verisi faiz görünümü açısından kritik olacak. ABD Çalışma İstatistikleri Bürosu perşembe günü Ağustos üretici fiyat endeksini (ÜFE), cuma günü ise tüketici fiyat endeksini (TÜFE) açıklayacak.

Beklentilerin üzerinde gelecek bir TÜFE verisi, Fed'in Eylül ayında faiz artırımına gitme ihtimalini önemli ölçüde güçlendirebilir. Daha düşük bir veri ise Fed'in faizi sabit tutmasını destekleyecek.

Brown Brothers Harriman'dan Elias Haddad'a göre güçlü bir TÜFE verisi Eylül ayında faiz artırımını büyük ölçüde kesinleştirirken doları da destekleyebilir. Daha ılımlı bir veri ise faizlerin sabit tutulması senaryosunu güçlendirebilir.

Wall Street'te üçüncü gün satış

Enerji fiyatlarındaki yükseliş Wall Street'te risk iştahını baskılıyor.

Dow Jones Sanayi Endeksi yaklaşık 300 puan veya yüzde 0,6 gerilerken, S&P 500 yüzde 0,3, Nasdaq Composite ise yüzde 0,5 değer kaybetti.

Böylece S&P 500'de düşüş üçüncü seansa taşındı.

Petrol fiyatlarındaki yükseliş önceki seansta da üç büyük endeks üzerinde satış baskısı yaratmış, Dow Jones yaklaşık üç haftanın en kötü günlük performansını kaydetmişti.

Kestra Investment Management yatırım direktörü Kara Murphy, şirket bilançolarının gündemdeki ağırlığının azalmasıyla yatırımcıların dikkatinin giderek makroekonomik ve jeopolitik risklere kaydığını belirtti.

ABD 10 yıllık tahvil faizinde yüzde 4,8 kritik eşik

Petrol fiyatlarının yükselmesi yalnızca hisse senetlerini değil, tahvil piyasasını da etkiliyor.

ABD 10 yıllık tahvil faizi salı günü kısa süreliğine yüzde 4,8'in üzerine çıktı. Faizler çarşamba günü daha yatay bir seyir izlese de 2023'ten bu yana görülen en yüksek seviyelere yakın kalmaya devam ediyor.

Tahvil satışlarının arkasında petrol fiyatlarının enflasyonu yeniden hızlandırabileceği ve Fed'i daha sıkı bir para politikasına zorlayabileceği beklentisi bulunuyor.

Yüksek tahvil faizleri aynı zamanda hisse senetleri açısından da baskı yaratıyor. Özellikle yüksek değerlemelere sahip büyüme ve teknoloji hisseleri, risksiz faiz oranlarının yükselmesine karşı daha hassas durumda.

Bessent tahvil piyasasına müdahaleye hazırlanıyor

Piyasaların bir diğer önemli gündem maddesi ABD Hazine Bakanlığı'nın tahvil geri alım programı.

Hazine Bakanı Scott Bessent'in uzun vadeli ABD tahvil faizlerini sınırlamak amacıyla genişletilmesi planlanan geri alım programının ilk büyüklüğünü açıklaması bekleniyor.

Hazine'nin 10 ila 20 yıl vadeli tahviller için daha önce 2 milyar dolar olarak açıklanan geri alım miktarını artırabileceği belirtiliyor.

Bu adım, uzun vadeli tahvil piyasasındaki satış baskısını hafifletmeyi amaçlıyor.

Döviz piyasasında ise dolar yaklaşık yedi ayın en düşük seviyelerine yakın seyrederken yen değer kazanıyor.

Piyasaların yeni denklemi: Petrol, enflasyon ve Fed

Küresel piyasalarda kısa vadeli görünümü artık üç değişken belirliyor: petrol fiyatları, ABD enflasyonu ve Fed'in Eylül kararı.

Brent petrolünün 100 doların üzerine çıkması, ABD-İran savaşının küresel ekonomiye enflasyon kanalıyla yeniden güçlü biçimde yansıyabileceğine ilişkin endişeleri artırıyor.

Petrol fiyatlarının mevcut seviyelerde kalması veya daha da yükselmesi halinde enerji maliyetleri üzerinden enflasyon baskısı güçlenebilir. Bu senaryo Fed'in faiz artırma ihtimalini yükseltirken tahvil getirilerinde yukarı, hisse senetlerinde ise aşağı yönlü baskının devam etmesine neden olabilir.

Buna karşılık bu hafta açıklanacak enflasyon verilerinin beklentilerin altında kalması, piyasalara geçici de olsa rahatlama sağlayabilir.

Şimdilik yatırımcıların önündeki temel soru, 100 doların üzerindeki petrolün geçici bir jeopolitik risk primi mi olduğu, yoksa yeni bir küresel enflasyon dalgasının başlangıcına mı işaret ettiği.

Bloomberg, CNBC