Çin ekonomisinde alarm: Tüketim zayıflıyor, yatırımlar daha da daraldı

Çin’de ağustos verileri ekonomideki dengesizliği daha görünür hale getirdi. Sanayi üretimi beklentileri aşarken perakende satışlar yalnızca %0,4 arttı, sabit sermaye yatırımlarındaki daralma ise %7,2’ye ulaştı. Pekin yönetimi ekonomide “güçlü arz ve zayıf talep” arasındaki dengesizliğin keskinleştiğini kabul ederken, gözler yeni mali destek önlemlerine çevrildi.

Dünyanın ikinci büyük ekonomisinde iç talep sorunları derinleşiyor. Çin Ulusal İstatistik Bürosu’nun (NBS) salı günü açıkladığı verilere göre perakende satışların yıllık büyümesi temmuzdaki %0,6’dan ağustosta %0,4’e geriledi.

Reuters anketine katılan ekonomistler %0,8 artış bekliyordu.

Buna karşılık sanayi üretimi ekonominin dirençli tarafı olmaya devam etti. Üretim ağustosta yıllık %5,2 arttı. Temmuzdaki artış %4,5 seviyesindeydi ve ekonomistlerin ağustos beklentisi %4,8’di.

Yatırımlardaki daralma %7,2’ye ulaştı

Asıl zayıflık yatırımlarda görülüyor.

Gayrimenkul ve altyapı yatırımlarını da içeren kentsel sabit sermaye yatırımları yılın ilk sekiz ayında geçen yılın aynı dönemine göre %7,2 daraldı.

Ocak-temmuz döneminde düşüş %6,7 seviyesindeydi.

İşsizlik oranı da temmuzdaki %5,2’den ağustosta %5,3’e yükseldi. NBS Sözcüsü Fu Linghui artışı mezuniyet sezonuyla ilişkilendirirken imalat sektöründeki istihdamın istikrarlı olduğunu, teknoloji sektöründeki iş imkanlarının güçlü kaldığını belirtti.

Pekin: Güçlü arz, zayıf talep

NBS'nin değerlendirmesi Çin ekonomisinin temel problemini açık biçimde ortaya koydu.

Kurum, dış ekonomik ortamın olumsuz etkilerinin arttığını belirtirken iç ekonomide “güçlü arz ile zayıf talep arasında keskin bir dengesizlik” bulunduğunu açıkladı.

Bazı şirketlerin faaliyetlerinde güçlük yaşamaya devam ettiği de belirtildi.

NBS, iç talebi canlandırmak amacıyla makroekonomik politika desteğinin artırılması ve inovasyon odaklı sanayi dönüşümünün sürdürülmesi çağrısında bulundu.

Çin ekonomisi ikinci çeyrekte yalnızca %4,3 büyüyerek üç yıldan uzun sürenin en düşük büyüme hızını kaydetmişti.

Buna rağmen Pekin şimdiye kadar büyük ölçekli bir teşvik paketi açıklamak yerine kademeli destek önlemlerini tercih etti.

Kredilerde de talep yok

İç talepteki zayıflığın bir diğer göstergesi kredi piyasası.

Ağustosta yeni banka kredileri yalnızca 60 milyar yuan oldu. Piyasa beklentisi yaklaşık 400 milyar yuan seviyesindeydi. Geçen yılın aynı ayında ise 590 milyar yuan yeni kredi verilmişti.

Toplam kredi stokunun yıllık büyümesi de %4,9 ile tarihi düşük seviyeye geriledi.

Pekin son haftalarda devlet tahvili ihracını artırırken küçük özel şirketler ve tüketicilere yönelik kredi faiz sübvansiyonlarını genişletti. Çin Merkez Bankası da ekonomiye daha fazla destek vereceğini açıkladı ancak açık bir faiz indirimi sinyali vermedi.

Çin büyüme hedefinden uzaklaşabilir

Oxford Economics, Çin ekonomisinin üçüncü çeyrekte de %4,3 büyümesini bekliyor.

Bu tahmin kurumun %4,7'lik yıllık büyüme öngörüsü açısından aşağı yönlü risk yaratırken Pekin’in %4,5-%5 yıllık büyüme hedefinin alt sınırına yaklaşılması anlamına geliyor.

Ekonominin önündeki en büyük engeller zayıf tüketim ve gayrimenkul sektöründeki kriz olmaya devam ediyor.

Buna karşılık ihracat ve yüksek teknolojili üretim ekonomiye destek sağlıyor.

YZ yatırımları Çin sanayisini destekliyor

Küresel yapay zekâ (YZ) yatırım patlaması Çin’in yarı iletken ve teknoloji donanımı ihracatına yönelik talebi artırıyor.

Çin'in büyük petrol stokları da 100 doların üzerine çıkan enerji fiyatlarına karşı ekonomiye önemli bir tampon sağlıyor ve ülkenin ham petrol ithalatını azaltmasına imkan veriyor.

Ağustos ayı resmi imalat PMI verilerinde yeni siparişler ve üretimin temmuzdaki daralmanın ardından yeniden büyüme bölgesine geçmesi de sanayi tarafındaki dirençliliği gösterdi.

Ancak tüketim, yatırımlar ve kredi talebindeki zayıflık devam ediyor.

ANZ Research ekonomistleri eylül ayının, ekim ayındaki Golden Week tatili öncesinde şirket güvenini yeniden canlandırmak için önemli bir politika penceresi olabileceğini düşünüyor.

Analistlere göre daha fazla mali destek gerekiyor. Buna karşılık ihracat büyümesi ekonomiyi Pekin’in hedef aralığında tutmaya yettiği sürece yönetimin büyük çaplı bir teşvik paketine veya politika faizi indirimine gitme ihtimali düşük görünüyor.

Çin ekonomisinin temel çelişkisi böylece giderek belirginleşiyor: Fabrikalar üretmeye devam ediyor, ancak hanehalkı ve şirketler yeterince harcamıyor ve yatırım yapmıyor.

CNBC