Küresel Borsalarda Sert Satış: Yapay Zekâ Endişeleri ve İran Savaşı Petrolü Uçurdu

Küresel hisse senedi piyasalarında satış dalgası derinleşiyor. Nasdaq 100 endeksi yüzde 2,5, yarı iletken hisseleri yüzde 5,8 gerilerken Brent petrol 111 doların üzerine çıktı. Meta'nın yapay zekâ yatırımlarını artırma kararı, teknoloji şirketlerinin borçlanma ve kârlılık risklerini yeniden gündeme taşıdı. Suudi Arabistan'daki saldırılar ve ABD'nin İran'a yönelik yeni askeri operasyon düzenleyebileceği haberleri de yatırımcıları güvenli limanlara yöneltti. ABD tahvilleri, Japon yeni ve İsviçre frangı değer kazandı.

Wall Street'te yapay zekâ satışları hızlandı

Küresel piyasalarda yapay zekâ sektörünün geleceğine ilişkin endişeler ve Orta Doğu'da yükselen jeopolitik riskler, hisse senetlerinde sert satışlara yol açtı.

Nasdaq 100 endeksi yüzde 2,5 değer kaybederken yarı iletken şirketlerini izleyen endeks yüzde 5,8 geriledi.

Teknoloji hisselerindeki satışların merkezinde Meta Platforms yer aldı. Şirketin hisseleri yüzde 6,5 düşerken kredi riski göstergeleri rekor seviyeye yükseldi.

Meta'nın sermaye harcamalarını artırmayı planlaması, teknoloji devlerinin yapay zekâ altyapısı için daha fazla borçlanmak zorunda kalabileceği yönündeki kaygıları güçlendirdi.

Yatırımcılar artık yalnızca yapay zekâ yatırımlarının büyüklüğüne değil, bu yatırımların ne zaman ve ne ölçüde kâra dönüşeceğine odaklanıyor.

Yapay zekâ yatırımlarının finansmanı sorgulanıyor

Edward Jones ekonomisti James McCann, teknoloji hisselerinde yaşanan olağanüstü yükselişin ardından piyasaların yapay zekâ yatırımlarından elde edilecek getiriler konusunda daha fazla kanıt talep ettiğini belirtti.

McCann'a göre yüksek faiz ortamında devasa sermaye harcamalarının sürdürülebilirliği giderek daha fazla sorgulanıyor.

Bununla birlikte McCann, büyük ölçekli şirketlerin hisselerine ilişkin olumlu görüşünü koruduğunu, ancak yatırımcıların portföylerini çeşitlendirmeleri gerektiğini söyledi.

Meta'nın bilançosuyla başlayan teknoloji şirketleri bilanço sezonunda gözler gelecek hafta açıklanacak Alphabet, Microsoft ve Amazon sonuçlarına çevrildi.

Bu üç şirket de yapay zekâ veri merkezlerine en fazla yatırım yapan teknoloji devleri arasında bulunuyor.

Bilançolarda gelir ve kâr rakamlarının yanı sıra sermaye harcamaları, borçlanma ihtiyaçları ve yatırımların getirisi yakından izlenecek.

Yapay zekâ balonu tartışması büyüyor

Teknoloji sektöründeki sert satışlar, yapay zekâ yatırımlarının bir finansal balona dönüşüp dönüşmediği tartışmasını yeniden alevlendirdi.

Milyarder yatırımcı Ken Griffin kısa süre önce sektörün neredeyse kesin biçimde bir balona doğru ilerlediği endişesini dile getirmişti.

Blackstone Başkanı Jon Gray ise farklı düşünüyor.

Gray'e göre yapay zekâ yatırımları, geçmişteki spekülatif yatırım balonlarından önemli bir noktada ayrılıyor.

Geleneksel balonlarda şirketler önce kapasite yaratıp ardından talebin oluşmasını beklerken, yapay zekâ sektöründe şirketler mevcut talebe yetişebilmek için kapasite artırmaya çalışıyor.

Bu nedenle Gray, yapay zekâ yatırımlarındaki hızlı büyümenin tek başına bir balonun kanıtı olmadığını savunuyor.

Ancak piyasaların son tepkisi, yatırımcıların güçlü talep beklentilerine rağmen finansman maliyetleri ve şirket değerlemeleri konusunda giderek daha ihtiyatlı davrandığını gösteriyor.

Nvidia CEO'su: Talep çok güçlü ama sermaye kıt

Yapay zekâ sektörünün finansman sorunlarına ilişkin tartışmalara Nvidia CEO'su Jensen Huang da katıldı.

Huang, CNBC'ye yaptığı açıklamada yeni nesil bulut altyapısı sağlayıcılarına, yani neocloud şirketlerine yönelik talebin olağanüstü güçlü olduğunu söyledi.

Ancak sermaye kaynaklarının sınırlı kalmasının sektörün büyümesini engellediğini de kabul etti.

Bu açıklamalar, yatırımcıların finansman endişelerini artırdı.

Wells Fargo işlem masası analistleri, Huang'ın sermaye kıtlığına ilişkin değerlendirmelerinin kredi piyasalarının yapay zekâ yatırımlarını finanse etme kapasitesi konusunda yeni soru işaretleri yarattığını belirtti.

Analistlere göre Meta'nın yüksek finansman ihtiyacına ilişkin açıklamaları da teknoloji hisselerindeki satışları hızlandırdı.

Yapay zekâ veri merkezi hizmetleri sağlayıcısı CoreWeave'in hisseleri yaklaşık yüzde 4 geriledi.

Şirketin tahvil getirileri ve kredi temerrüt takası (CDS) primleri yüksek seviyelerde kalmaya devam ediyor.

Bu gelişmeler, yapay zekâ sektöründeki risklerin yalnızca hisse senedi değerlemeleriyle sınırlı olmadığını, kredi piyasalarına da uzandığını gösteriyor.

Petrol 111 doları aştı: İran'a yeni saldırı endişesi

Küresel piyasalardaki riskten kaçış eğilimini güçlendiren ikinci önemli gelişme petrol piyasalarından geldi.

Suudi Arabistan'da can kayıplarına yol açan saldırıların ardından Brent petrolün varil fiyatı 111 doların üzerine yükseldi.

The New York Times'ın kaynaklarına dayandırdığı habere göre ABD ve İsrail, kasım ayında yapılacak ABD ara seçimlerinin ardından İran'a yönelik yeni saldırılar düzenlemeyi planlıyor.

ABD Başkanı Donald Trump da çarşamba akşamı gazetecilere yaptığı açıklamada Washington'ın Tahran ile müzakere etmediğini ve oldukça yakında bir gelişme yaşanacağını söyledi.

Söz konusu haberler, Orta Doğu'daki çatışmaların yeniden şiddetlenebileceği ve petrol arzında ek kesintiler yaşanabileceği endişelerini artırdı.

JPMorgan işlem masası analistleri, çarşamba günü piyasalara hâkim olan olumlu havanın gece saatlerinde tersine döndüğünü belirtti.

Analistler, Meta hisselerindeki düşüşün yanı sıra ABD seçimlerinin ardından İran'a yönelik yeni askeri operasyon olasılığının daha fazla konuşulmasının da satış baskısını artırdığını ifade etti.

Güvenli limanlara kaçış: ABD tahvil faizleri sert düştü

Hisse senetlerindeki satışlar, ABD devlet tahvillerine güçlü talep yarattı.

ABD 10 yıllık tahvil faizi 11 baz puan gerileyerek yüzde 5,01'e indi.

Petrol fiyatlarındaki yükselişin enflasyon baskılarını artırabileceği endişesine rağmen yatırımcılar tahvilleri güvenli liman olarak tercih etti.

BMO Capital Markets stratejisti Ian Lyngen, teknoloji hisselerinin yeniden yükselen yapay zekâ değerleme endişeleri nedeniyle baskı altında kaldığını belirtti.

Lyngen'a göre enerji fiyatlarındaki toparlanma da riskten kaçış eğilimini güçlendirdi.

Döviz piyasalarında Japon yeni ve İsviçre frangı, güvenli liman talebinden yararlanarak başlıca para birimlerinin çoğundan daha iyi performans gösterdi.

Çin borsaları ayı piyasasına girdi: 2,4 trilyon dolar silindi

Küresel satış dalgasının bir diğer önemli cephesi Çin oldu.

Çin hisse senetleri, mayıs ayındaki zirvelerinden bu yana toplam 2,4 trilyon dolarlık piyasa değeri kaybederek ayı piyasasına girdi.

Uzun süredir devam eden tüketim zayıflığı ve yapay zekâ şirketlerinin kârlılığına ilişkin artan şüpheler, Çin borsalarını dünyanın en kötü performans gösteren piyasaları arasına taşıdı.

Çin'deki gelişmeler, yapay zekâ yatırımlarına ilişkin endişelerin yalnızca ABD teknoloji şirketleriyle sınırlı olmadığını ortaya koyuyor.

Fransa'da tahvil piyasası alarm veriyor

Avrupa'da ise Fransa'nın kamu maliyesine ilişkin endişeler derinleşiyor.

Fransız ve Alman devlet tahvilleri arasındaki getiri farkı 15 yılın en yüksek seviyesine çıktı.

Küresel riskten kaçış eğilimi ve hafta sonunda yeni protestolar yaşanabileceği endişesi, Fransa tahvilleri üzerindeki baskıyı artırdı.

Yatırımcılar, yüksek bütçe açığı ve kamu borcunun yanı sıra siyasi ve toplumsal huzursuzluğun mali reformları zorlaştırmasından kaygılanıyor.

Fransa'nın borçlanma maliyetlerindeki yükseliş, Avrupa finans piyasaları açısından yeni bir kırılganlık kaynağı oluşturuyor.

Piyasalarda gözler teknoloji bilançoları ve İran'da

Küresel piyasalarda önümüzdeki günlerin yönünü belirleyebilecek iki temel gelişme öne çıkıyor.

İlki, Alphabet, Microsoft ve Amazon'un gelecek hafta açıklayacağı bilançolar. Bu şirketlerin yapay zekâ yatırımlarına ilişkin açıklamaları, teknoloji sektöründe yaşanan satışların devam edip etmeyeceği açısından önemli olacak.

İkincisi ise Orta Doğu'daki askeri gelişmeler ve petrol fiyatlarının seyri.

Brent petrolün 111 doların üzerinde kalması, küresel enflasyon beklentilerini ve şirketlerin maliyet görünümünü olumsuz etkileyebilir.

JPMorgan analistlerine göre teknoloji hisselerindeki son toparlanmanın ardından yatırımcıların yeniden büyük pozisyonlar almak konusunda isteksiz davranması, yapay zekâ finansmanına ilişkin endişelerin henüz ortadan kalkmadığını gösteriyor.

Hisse senetleri, kredi piyasaları ve enerji fiyatlarında aynı anda ortaya çıkan baskılar, küresel yatırımcıların risk iştahının belirgin biçimde zayıfladığına işaret ediyor.

CNBC, Bloomberg

Güldem Atabay ve Atilla Yeşilada tarafından kaleme alınan GADT Raporlarına abone olmak ister misiniz?

Bize e-mail atın: istanbulanalytics@gmail com

Raporlar ücretlidir, yatırım önerisi içermez.