İsrail Lobisi Washington’daki Nüfuzunu Nasıl Yeniden Yapılandırıyor?

Washington’daki siyasi baskı ağlarının yaşadığı derin krizi gözler önüne seren dikkat çekici bir adımla, Amerikan İsrail Kamu İşleri Komitesi (AIPAC), ABD’deki seçim stratejilerini temkinli bir şekilde yeniden yapılandırma kararı aldı.

İsrail’i destekleyen lobicilik kuruluşu, onlarca yıldır sürdürdüğü açık finansman ve kongre yarışlarına doğrudan müdahale yöntemini değiştirerek; kongre adaylarına yönelik resmi destek mekanizmasını ve siyasi eylem komitesi (PAC) üzerinden yapılan doğrudan bağışları kalıcı olarak sonlandırdı. Bu hamlenin temel amacının, müdahalelerin boyutunu gizlemek ve kamuoyunda yükselen tepkileri bertaraf etmek olduğu belirtiliyor.

Aylarca süren iç değerlendirmelerin ardından gelen bu dramatik karar, lobinin kaynaklarında bir azalma veya siyasi alandan çekilme anlamına gelmiyor. Aksine bu durum, Amerikan kamuoyunda yaşanan hızlı değişimler ve Filistin haklarını destekleyen toplumsal baskıların artması karşısında atılmış stratejik bir konumlanma adımı olarak değerlendiriliyor. Strateji, Washington’daki müttefik adayları seçim kampanyalarındaki yıpratıcı saldırılardan korumayı, devasa reklam ağını ve para akışını ise doğrudan çatışma odaklarının uzağında tutmayı hedefliyor.

Siyasi Nüfuzda Yeni Taktik

AIPAC yönetiminin onayladığı yeni politikaya göre, örgüt kendi PAC'i üzerinden adayların seçim kampanyalarına doğrudan finansal aktarım yapmayı ve seçim dönemlerinde adaylara sunduğu "resmi onay mührünü" vermeyi tamamen durduruyor. Bunun yerine lobi, adayların resmi finansal raporlarında AIPAC adının görünmesini engelleyerek, tabanındaki bireysel bağışçıları doğrudan adaylara yönlendiren eski modele geri dönüyor.

Bu değişikliğin arkasında yatan hukuki sebeplerden biri, federal yasaların siyasi eylem komitelerinin bir adaya seçim dönemi başına yapabileceği doğrudan bağışı 10 bin dolarla sınırlandırması. Günümüz seçim kampanyalarının devasa maliyetleri karşısında bu miktar oldukça sembolik kalıyor.

Diğer taraftan veriler, AIPAC’in asıl gücünün üyelerinin kişisel kapasiteleriyle yaptıkları bağışlardan geldiğini gösteriyor. Örgüt Sözcüsü Deirin Souza’nın paylaştığı bilgilere göre, AIPAC üyeleri bu seçim döneminde doğrudan ve organize bireysel bağışlar yoluyla adaylara 90 milyon dolardan fazla kaynak aktarırken, PAC üzerinden yapılan doğrudan katkılar sadece 3 milyon dolar seviyesinde kaldı.

AIPAC yönetiminin üyelerine gönderdiği resmi mektupta, "ABD-İsrail ittifakının geleceği" için yürütülen mücadeleyi kazanmanın daha stratejik, esnek ve etkili bir siyasi mekanizma gerektirdiği vurgulandı.Mektupta, resmi onay işaretlerinden vazgeçilmesinin kişisel bağış ağını genişletmeyi ve giderek karmaşıklaşan siyasi iklimde İsrail yanlısı müttefiklerin kazanmasını sağlayacak yeni araçlar geliştirmeyi amaçladığı ifade edildi.

Muhalif Baskıları Aşma Hamlesi

İsrail lobisinin taktik değiştirmesindeki en büyük etkenlerden biri, ABD genelinde İsrail işgaline karşı çıkan ve Filistin’i destekleyen aktivist grupların yarattığı eşi benzeri görülmemiş toplumsal baskı oldu. Son yıllarda "AIPAC" ismi ve resmi desteği, ilerici adaylar tarafından muhaliflerini hedef almak ve boykot çağrıları yapmak için kullanılan siyasi bir unsura dönüştü.

Sokaktaki tepkilerin ve kamuoyu baskısının artması üzerine, aralarında New Jersey Senatörü Cory Booker’ın da bulunduğu bazı önde gelen siyasetçiler, seçim şanslarına zarar vermemek adına AIPAC veya dış PAC’lerden bağış kabul etmeyeceklerini açıkladı. Aynı zamanda "Track AIPAC" gibi oluşumlar,siyasetçilere aktarılan fonları ve İsrail yanlısı bağışları anlık takip ederek bunları kamuoyuna "baskı parası" olarak ifşa etmeye başladı. Bu durum, hem İsrail’i desteklediğini belirten adaylar hem de bağışçılar üzerinde ciddi bir caydırıcılık yarattı.

Tüm bunlara ek olarak örgüt, Demokrat Parti içinde de gerilimler yaşadı. Yılın başlarında, İsrail’e yapılan askeri yardımların kesilmesi yönünde oy kullanan Temsilciler Meclisi üyesi 18 Demokrat siyasetçi için bağış toplama faaliyetlerini askıya aldı. Bu karar, AIPAC’in bağış platformunda yer alan Demokrat üye sayısının 72’ye düşmesine (Cumhuriyetçilerde bu sayı 178) yol açtı.

Gözden Uzak Ama Devasa Finansman

AIPAC görünürde geri adım atsa da siyasi mücadelenin özünden vazgeçmiş değil. Lobi, en etkili finansal silahı olan bağımsız siyasi eylem komitesi "United Democracy Project" (Birleşik Demokrasi Projesi) üzerinden faaliyetlerini sürdürüyor.

2021 yılında kurulan bu komite, federal yasalar gereği adayların resmi kampanyalarıyla doğrudan koordinasyon kurmamak kaydıyla, İsrail yanlısı adayları desteklemek veya rakiplerini tasfiye etmek amacıyla televizyon ve dijital reklam kampanyalarına sınırsız miktarda para aktarabiliyor. Bu finansal kol, ön seçimlerde ve genel seçimlerde sonuçları şekillendirmek adına onlarca milyon dolar harcayan ana güç konumunda.

Son seçim sonuçları da bu gücü doğrular nitelikte: AIPAC, İsrail yanlısı 290 adayın zafer kazanmasına katkı sağlarken, İsrail politikalarına muhalif görülen 29 adayın seçimi kaybetmesinde rol oynadı.

Ancak bu süreç tamamen kayıpsız geçmedi. Michigan’daki Demokrat Parti Senato ön seçimlerinde AIPAC,Temsilci Haley Stevens’ı desteklemek için 30 milyon dolardan fazla harcama yapmasına rağmen, yarışı siyonizm karşıtı aday Abdul El-Sayed (Abdulrahman El-Sayed) kazandı. New Jersey 11. Bölge’de ise AIPAC’in reklam kampanyaları dolaylı olarak eski Temsilci Tom Malinowski’yi zayıflatarak ilerici aday Analia Mejia’nın önünü açtı.

Yaşanan bu aksiliklere rağmen örgüt sözcüsü, bağımsız eylem komitesinin "İsrail karşıtı adayları sınırlandırmak" için en etkili araç olmaya devam ettiğini belirtti.

Lobi liderleri, 2026 ve 2028 seçim süreçlerini bugüne kadarki en zorlu ve karmaşık siyasi dönemler olarak tanımlarken, taban eylemliliğini iki katına çıkarma ve rekor düzeyde finansal kaynak sağlama sözü verdi.İsrail yanlısı organizasyonun gerçekleştirdiği tüm bu dönüşümler, müttefik adayları halk tepkisinden korumayı ve denetim mekanizmalarının ötesinde, dolaylı kanallar üzerinden Washington’daki siyasi nüfuzunu kesintisiz sürdürmeyi hedefleyen stratejik bir hamle olarak öne çıkıyor.