GOÜ Merkez Bankaları Mayıs ayında faiz artırımında frene bastı

LONDRA (Reuters) – Mayıs ayında gelişmekte olan piyasa merkez bankalarının faiz artırım hızı, politika yapıcıların COVID-19 pandemisinden kaynaklanan dengesiz ekonomik toparlanmalarla karşı karşıya kalmasıyla yavaşladı.

37 GOÜ merkez bankasından oluşan gruptaki politika yapıcılar, Nisan ayındaki net dört artışın ardından Mayıs ayında bir net faiz artırımı gerçekleştirdi.

Gelişmekte olan merkez bankalarının başlarında gelen Brezilya, Mayıs ayında art arda ikinci 75 baz puanlık faiz artışı gerçekleştirerek, enflasyonu bu yıl hedeflenen yere döndürme çabalarını hızlandırdı. Mayıs ayında, Reuters örnek grubunun bir parçası olmayan diğer iki merkez bankası da harekete geçti: Ermenistan faizleri %6'ya yükseltirken, Gana ana politika faizlerini düşük enflasyon risklerini gerekçe göstermesiyle 100 baz puan düşürüp %13,5'e indirerek piyasaları şaşırttı.

Barclays'den Christian Keller, “GOÜ merkez bankaları, artan talep, arz kısıtlamaları ve fiyat baskıları nedenleriyle isteksizce şahinleşiyor" diyerek, gelişmekte olan ekonomilerin, aşı kampanyalarının ülkeden ülkeye değişen hızı nedeniyle gelişmiş emsallerine kıyasla çok daha düzensiz toparlandığını belirtti.

Keller “Hala zayıf kalan işgücü piyasaları, eşit olmayan sektörel ekonomik toparlanmalar, arz yönlü kıtlıklar, yüksek emtia fiyatları ve farklı aşılama hızlarının bu olağandışı kombinasyonu, piyasalara ve para politikalarına ne zaman biteceği kestirilemeyen ek belirsizlikler yaratıyor” yorumunu yaptı.

Faiz artırımlarının hızı bir miktar yavaşlarken, son aylarda enflasyonun ana kaynaklarından biri olan gıda fiyatlarındaki artışlarda az da olsa bir düşüş yaşandı. Birleşmiş Milletler gıda ajansı Perşembe günü yaptığı açıklamada, dünya gıda fiyatlarının Mayıs ayında on yıldan fazla süredir en hızlı aylık oranında yükseldiğini ve Eylül 2011'den bu yana en yüksek seviyeye ulaşan art arda 12 aylık artış kaydettiğini belirtti.

Emtia ve enerji fiyatları ise, ham petrolün bu yıl şimdiye kadar yaklaşık %40 artmasıyla piyasalardaki baskıyı artırdı. Gelişmekte olan piyasa merkez bankalarının gevşek para politikasından sıkılaşmaya son geçişi, Reuters hesaplamalarına göre 37 bankalık grup genelinde faiz artırımları ve indirimler arasındaki dengenin Şubat 2021'e kadar iki yıldır negatif veya sıfır olmasının ardından yaşandı. Söz konusu dönem, 2008 mali krizi ve 2010 Euro krizinden bu yana görülen en uzun gevşeme döngüsü olmuştu.

Geçen yıl Mart ayında yani gevşemenin zirvesinde, 37 merkez bankasından 27'si faiz oranlarını düşürerek, küresel piyasaları ve ekonomilerini pandemi ve beraberinde gelen karantinaların etkilerinden korumaya çalıştı. 2021'de ise, 2020’deki dört ve 2019'daki dokuz artışa kıyasla, grup genelinde şu ana kadar 10 faiz artışı gerçekleşti. 2020'de yapılan 115 ve 2019'da gerçekleştirilen 81'e kesintiye kıyasla ise bu yıl sadece üç kesinti yaşandı.

Kaynak: Reuters.com Çeviri: Cem Cetinguc