ABD ara seçimleri Wall Street’i nasıl etkileyecek? Bölünmüş Kongre senaryosu öne çıkıyor

ABD’de 3 Kasım’da yapılacak ara seçimlerde Demokratların Temsilciler Meclisi’nde çoğunluğu ele geçirmesi, Cumhuriyetçilerin ise Senato’yu korumak için daha zorlu bir yarışla karşılaşması bekleniyor. Böyle bir sonuç Başkan Donald Trump’ın Kongre üzerinden yeni vergi ve harcama paketleri geçirme kapasitesini ciddi ölçüde sınırlayabilir. Ancak tarifeler, yaptırımlar ve dış politika gibi piyasalar açısından kritik alanlarda başkanın yetkileri büyük ölçüde devam edecek. Wall Street açısından temel senaryo radikal bir politika değişikliğinden çok, daha fazla siyasi gürültü fakat daha az yasama riski anlamına geliyor.

ABD ara seçimlerine iki aydan kısa süre kala yatırımcıların dikkati giderek Washington'a çevriliyor.

3 Kasım seçimlerinde Temsilciler Meclisi'nin Demokratların kontrolüne geçmesi temel senaryo olarak öne çıkarken, Cumhuriyetçilerin Senato'daki çoğunluğunu koruyup koruyamayacağına ilişkin belirsizlik de artıyor.

Tahmin piyasaları Demokratları Temsilciler Meclisi yarışında avantajlı gösteriyor. Daha önce Cumhuriyetçiler açısından daha güvenli görülen Senato yarışının ise rekabetçi hale gelmesi dikkat çekiyor.

Özellikle Texas'taki yarış, Cumhuriyetçilerin karşılaştığı siyasi baskının göstergelerinden biri olarak değerlendiriliyor. Eyalet 1993'ten bu yana Senato'ya yalnızca Cumhuriyetçi adaylar gönderdi. Buna rağmen Trump'ın desteklediği adayın bu kez yakın bir yarışla karşı karşıya kalması, partinin daha önce güvenli kabul edilen bölgelere de kaynak ayırmasını gerektiriyor.

Analize göre Trump hâlâ Amerikan siyasetinin en etkili aktörü. Ancak başkanın düşen kamuoyu desteği, özellikle yönetimle yakından özdeşleşen Cumhuriyetçi adaylar açısından seçim kampanyasını zorlaştırıyor.

Wall Street'in temel senaryosu: Bölünmüş hükümet

Demokratların Temsilciler Meclisi'ni kazanması, Cumhuriyetçilerin ise Senato'yu elinde tutması durumunda ABD yeniden bölünmüş hükümet dönemine girecek.

Bu Amerikan siyaseti açısından olağandışı bir gelişme değil.

Son 20 yılda görev yapan her ABD başkanı, ara seçimlerin ardından Kongre'nin en az bir kanadındaki kontrolünü kaybetti.

Trump yönetimi açısından en önemli sonuç, Beyaz Saray'ın büyük çaplı yeni yasaları Kongre'den geçirme kapasitesinin ciddi biçimde azalması olacak.

Demokratların kontrolündeki Temsilciler Meclisi yeni vergi indirimlerini, kapsamlı harcama paketlerini ve büyük yapısal reformları engelleyebilir.

Wall Street açısından bunun iki farklı sonucu var.

Bir taraftan Trump yönetiminin büyümeyi destekleyebilecek yeni mali teşvikler açıklama imkânı azalacak.

Diğer taraftan ise Washington'ın ekonomi politikasında büyük ve öngörülemeyen değişiklikler yapma kapasitesi sınırlanacağı için politika belirsizliği de azalabilir.

Tarifelerde Trump'ın eli bağlı olmayacak

Kongre'nin bölünmesi Trump'ın bütün ekonomi politikalarını durdurmayacak.

Bunun en önemli örneği ticaret politikası.

Trump yönetimi tarifeler ve diğer ticaret önlemlerinde şimdiye kadar büyük ölçüde mevcut başkanlık yetkilerine dayanarak hareket etti.

Bu nedenle seçim sonucu ne olursa olsun Beyaz Saray'ın tarifeleri kullanma kapasitesinin önemli ölçüde devam etmesi bekleniyor.

Ancak bu yetkilerin kapsamı konusunda Yüksek Mahkeme'de ortaya çıkabilecek hukuki kararlar ayrı bir belirsizlik oluşturuyor.

Federal kurumlar üzerinden yürütülen daha sınırlı düzenlemelerde de Beyaz Saray'ın etkisi sürecek.

Bölünmüş Kongre durumunda Trump'ın yasama organı yerine başkanlık kararnamelerine daha fazla başvurması beklenebilir.

Bu nedenle Wall Street açısından seçim sonrası en önemli politika risklerinden biri yine ticaret savaşları olacak.

Yaptırımlar ve dış politika da devam edecek

Dış politika başkanın güçlü yetkilere sahip olduğu diğer alan.

Ekonomik yaptırımlar da büyük ölçüde yürütme organının kontrolünde bulunuyor.

Dolayısıyla Kongre'nin bir veya iki kanadının Demokratlara geçmesi, Trump yönetiminin yaptırım politikasını otomatik olarak değiştirmeyecek.

Ancak kaynak analiz, yılın başındaki Venezuela operasyonu ve devam eden İran savaşı sonrasında yeni Amerikan askeri müdahalelerinin içeride daha fazla siyasi tepki yaratabileceğini öngörüyor.

Bu durum özellikle petrol, savunma şirketleri, tahvil piyasaları ve dolar açısından önemli olmaya devam edecek.

Seçim sonuçlarına itiraz piyasaları sarsabilir

Wall Street açısından seçim gecesinin kendisi de ayrı bir risk taşıyor.

Trump yönetimi ABD seçim sisteminin güvenilirliğine ilişkin eleştirilerini sürdürürken bazı eyaletlerde daha sıkı oy verme kurallarını destekliyor.

Trump ayrıca 2020 başkanlık seçimi yenilgisini kabul etmiyor ve 2026 ara seçimlerinin sonuçlarını kabul edeceğine ilişkin kesin bir taahhütte bulunmuş değil.

ABD'nin merkezi olmayan seçim sistemi nedeniyle başkanın ülke genelindeki seçim sonuçlarını tek başına değiştirme yetkisi bulunmuyor.

Bununla birlikte oy verme prosedürlerine yönelik hukuki itirazlar, sonuçların meşruiyetinin sorgulanması veya bazı seçim sonuçlarının mahkemelere taşınması kısa vadeli piyasa volatilitesini artırabilir.

Dolayısıyla yatırımcılar açısından risk yalnızca hangi partinin kazanacağı değil, seçim sonrasındaki siyasi sürecin ne kadar sorunsuz işleyeceği.

Hükümet kapanmaları yeniden gündeme gelebilir

Bölünmüş Kongre'nin başka bir sonucu Washington'daki bütçe müzakerelerinin daha zor hale gelmesi olabilir.

Demokratların Temsilciler Meclisi'ni kontrol ettiği bir ortamda federal harcama ve bütçe tasarıları daha yoğun siyasi pazarlığa konu olacak.

Bu da dönemsel federal hükümet kapanması riskini artırabilir.

Geçmiş deneyimler hükümet kapanmalarının ABD ekonomisi üzerinde genellikle sınırlı ve geçici etkiler yarattığını gösteriyor.

Ancak bu dönemlerde yoğun siyasi haber akışı finansal piyasalarda kısa vadeli dalgalanmayı artırabiliyor.

Wall Street açısından bölünmüş hükümet böylece ekonomik rejim değişikliğinden çok siyasi gürültünün yükseldiği bir dönem anlamına gelebilir.

Trump'a yönelik azil süreci gündeme gelir mi?

Demokratların Temsilciler Meclisi'nde çoğunluğu ele geçirmesi durumunda Trump yönetimine yönelik Kongre soruşturmalarının artması da mümkün.

Teorik olarak Temsilciler Meclisi yeni bir azil süreci de başlatabilir.

Ancak bir ABD başkanının görevden alınabilmesi için Senato'da üçte iki çoğunluk gerekiyor.

Demokratların Senato'yu kazansalar bile böyle bir çoğunluğa ulaşmaları beklenmediğinden, olası bir azil girişiminin Trump'ın görevden alınmasıyla sonuçlanma ihtimali oldukça düşük görülüyor.

Böyle bir süreç piyasalarda manşet ve kısa süreli volatilite yaratabilir, ancak mevcut siyasi dengeyi değiştirmesi beklenmiyor.

Maliye politikası 2028'e kadar “otomatik pilota” geçebilir

Ara seçimlerin piyasalar açısından belki de en önemli sonucu maliye politikasında görülebilir.

Trump yönetimi ekonomik programının önemli bölümünü 2025 yılında kabul edilen “One Big Beautiful Bill” ile yasalaştırdı.

Vergi düzenlemeleri, yatırım teşvikleri ve sosyal harcamalara ilişkin değişikliklerin önemli kısmı böylece yönetimin ilk yılında Kongre'den geçirildi.

Bölünmüş hükümet durumunda bu temel maliye politikası çerçevesini değiştirmek oldukça zor olacak.

Yeni düzenlemeler hem Temsilciler Meclisi hem de Senato'nun onayını gerektireceği için maliye politikası büyük ölçüde 2028'e kadar otomatik pilota geçebilir.

Mevcut program kapsamında vergi avantajları ve yatırım teşvikleri ekonomiyi desteklemeye devam edecek.

Ancak Medicaid ve diğer sosyal harcamalardaki kesintilerin yılın ikinci yarısından itibaren büyüme üzerinde aşağı yönlü etkisinin ortaya çıkması bekleniyor.

Analize göre yönetim vergi indirimlerinin etkisini öne çekerken sosyal yardım kesintilerinin etkisini ara seçimlerin sonrasına bırakacak şekilde bir zamanlama tercih etti.

Senato Demokratlara geçerse Fed de etkilenebilir

Seçimin daha düşük olasılıklı fakat piyasalar açısından önemli senaryosu Demokratların hem Temsilciler Meclisi'ni hem de Senato'yu kazanması.

Senato'nun el değiştirmesi Beyaz Saray'ın siyasi atamalarında önemli sonuçlar yaratabilir.

Federal yargıçlar, kabine üyeleri ve Federal Reserve Yönetim Kurulu üyelerinin onaylanması için Demokratların desteği gerekecek.

Bu durum Trump yönetiminin siyasi açıdan tartışmalı adayları göreve getirme kapasitesini azaltabilir.

Analizde eski Fed Başkanı Jerome Powell'ın da seçim sonrası siyasi dengeye göre Fed Yönetim Kurulu'ndaki geleceğine karar verebileceği öne sürülüyor.

Demokratların Senato çoğunluğunu kazanması durumunda Beyaz Saray'ın Fed'e siyasi olarak daha yakın isimleri atama alanı daralabilir.

Bu nedenle Senato yarışının sonucu tahvil ve döviz piyasaları açısından Temsilciler Meclisi yarışından bile daha önemli hale gelebilir.

Wall Street seçimden korkmalı mı?

Tarihsel deneyim, ara seçimler öncesinde yaşanan hisse senedi zayıflığının seçim belirsizliği ortadan kalktıktan sonra çoğu zaman yerini daha güçlü performansa bıraktığını gösteriyor.

Bu nedenle analiz, seçim kaynaklı olası satışların uzun vadeli piyasa görünümünde bir bozulmadan çok taktik yatırım fırsatı yaratabileceğini düşünüyor.

Bunun temel nedeni, bölünmüş hükümetin büyük bir politika değişikliğine yol açmasının beklenmemesi.

Demokratların Temsilciler Meclisi'ni kazanması Trump'ın yeni yasalar çıkarma kapasitesini azaltacak, ancak yönetimin mevcut ekonomi politikasının temel unsurlarını ortadan kaldırmayacak.

Tarifeler devam edebilir.

Yaptırımlar devam edebilir.

Dış politika büyük ölçüde Beyaz Saray'ın kontrolünde kalabilir.

2025'te kabul edilen maliye politikası ise önemli ölçüde yürürlükte kalacak.

Wall Street için paradoks: Daha zayıf Trump, daha öngörülebilir Washington

Bu nedenle 3 Kasım seçimlerinin Wall Street açısından en olası sonucu siyasi bir devrim değil, Trump yönetiminin hareket alanının daralması olabilir.

Bölünmüş Kongre yeni vergi indirimlerini ve büyük harcama paketlerini zorlaştırırken, yatırımcıların önümüzdeki iki yıl için maliye politikasını daha kolay tahmin etmesini sağlayabilir.

Buna karşılık ticaret savaşları, yaptırımlar ve jeopolitik müdahaleler başkanlık yetkileri nedeniyle piyasa gündemindeki yerini koruyacak.

Seçim sonuçlarına yönelik olası itirazlar ve hükümet kapanmaları da kısa vadeli volatilite kaynakları olabilir.

Dolayısıyla Wall Street'in karşı karşıya olduğu temel denklem ilginç:

Trump'ın Kongre'deki gücü zayıflayabilir, ancak bu durum piyasalar açısından Washington'ı bazı alanlarda daha öngörülebilir hale getirebilir.

Ara seçimler öncesinde siyasi belirsizlik hisse senetlerinde satış yaratırsa, kaynak analize göre bunun temel ekonomik görünümde kalıcı bir bozulmadan çok seçim kaynaklı bir güven ve pozisyonlanma hareketi olarak değerlendirilmesi daha doğru olabilir.

Lombard Odier